PROAKTİF TUTUM

         Bugün çok çalıştınız akşam olmasını iple çektiniz. Yorgunsunuz, enerjiniz bitmek üzere ve bir trafik canavarı yolda sabrınızı zorluyor. İki ikazınız sonrası arabayı sağa çekti ve size doğru geliyor ne yapardınız?

     Öncelikle proaktifin ne anlamı vardır onu inceleyelim. Proaktif “hazır olmaktır.” Bu hazırlık olumsuz olaylar, koşullar ve tutumlara karşı olabilir. Sakinlik ve mantık merkezindedir proaktifliğin. Gelin daha ayrıntılı inceleyelim.Y

        Yaşamımızı şekillendiren şey başımıza gelen olaylar değil onlara verdiğimiz tepkilerdir. İnsanoğlu bir olay karşısında saniyeler içerisinde zincirleme olarak dört tepki verir. Sırasıyla ifade etmek gerekirse bunlar:

1.    Duyusal: Görme, işitme, koklama vb.

 

2.    Kavramsal: İnanış, tecrübe, öğretiler, korkular vb.


3.    Fizyolojik: Korku, öfke, tedirginlik vb.

 

4.    Davranışsal: Kaçma, saldırma, sarılma, duraksama vb.

 

Basitçe bir örnekle anlatalım: Yolda bir bıçaklı saldırı gerçekleşti ve birçok kişi şahit oldu.

 

1.Adım: Olay oldu. Tepki verildi.

 

2.Adım: Olay bizim kafa yapımıza göre bir şekil aldı.(Ah Yazık!.. Çok kötü! vb.)

 

3.Adım: Vücudun kavramsal tepki sonrası dopamin, adrenalin vb. hormon salgılaması yapıldı ya da normal karşılandı.

 

4.Adım: Artık bazı davranışlar devreye sokulmaya başlandı. Söz söyleme, kaçma, sosyal medya paylaşımında bulunmak gibi…

 

     Bıçaklanmaya şahit olan biri 112’yi aradı diğeri 155’i. Bir diğeri kameraya çekmeye başladı. Farkındaysanız tepkiler aynı değil o sırada bıçaklı kişinin üstüne atlayan bile görürüz.

İşte burada kavramsal tepkiler davranışımızı şekillendirdi.

İşte değişimin başlayacağı nokta tam olarak “ Kavramsal Tepki”.

Bu hemen olacak bir şey değildir, mutlak paradigmaları yermek hemen olmaz ama istersek ve istemenin yanında da ihtiyacı eklersek tabii olur. Eklemem gerekirse istemek başlı başına yeterli değildir. Çünkü ihtiyaç hissetmediğin bir olgu değişmeye, dönüşmeye tabii olmaz. Mesela, yeni bir dil öğrenmek hep isteriz fakat öğrenmiyorum diye kimi zaman kestirip atarız çünkü o bizim için bir ihtiyaç halini almadı.

 

PROAKTİF İNSAN OLMA ADIMLARINDA SORULACAK SORULAR

 

·       Sizin için ihtiyaca dönüşmeye başlayan değişim konusu nedir?

·       Sizi proaktif davranmaya yöneltecek kilit sorunuz ya da sorularınız nedir?

Mesela, öfkeli bir insanın yanında nasıl bir davranış sergilemeliyim?

·       Duyguları kontrol edebilecek tepkiyi nasıl oluşturursunuz?

   

Yararlanılan kaynaklar:

Vuco Liderlik Eğitimi Notları

 

Yazıyı Hazırlayan: Ebru Yağmur Kartal

 

Yorumlar

Yorum Gönder

Bu blogdaki popüler yayınlar

İNSAN DOĞASI VE İHTİYAÇLARI: ERİCH FROMM

     İnsan davranışlarının ve hatta düşüncelerinin ve duygularının nasıl oluştuğunu, şekil aldığını merak eden biri olarak bu yazımda buna değineceğim. Bu soruyu sormuş tüm psikolog ve psikiyatristlerin cevap olarak sunduğu onlarca kuram mevcut. Ancak ben size Erich Fromm’un kuramını kısaca anlatabilmek niyetindeyim.      Kendisi Birinci ve İkinci Dünya Savaşı’na ve sonrasında tüm dünyayı etkileyen diğer siyasi ve politik sorunlara şahitlik etmiştir. Fromm’un hayat tecrübesi bu kuramı geliştirmesinde oldukça etkili olmuştur. Bu etkiyi kuramın tarihsel, ekonomik, sosyolojik ve antropolojik faktörlerin insan kişiliğine(ve dolayısıyla da davranış ve düşünce biçimine) etkileri konusuna değinmesinde görebiliriz.      Şimdi kurama giriş yapalım artık. Fromm insanoğlunun evrimsel süreç sayesinde doğadan koptuğunu ve insanoğlunun sahip olduğu akıl, içgörü ve imgelem gibi özellikleri sebebiyle doğada bulunan diğer canlılardan çok daha farklı ihtiyaçla...
Devamı

HER SON YENİ BAŞLANGIÇ

Resim
  İÜC-PDR’nin yeni döneminin ilk yazısıyla karşınızdayız. Çoğumuz yeni başlangıçlar yapmak için “ilk” olan şeylere önem veririz. Çünkü “ilk”lerimiz her ne kadar hata dolu olsa da bize cesaret verir. Her geçen gün güçlendirir özellikle de her seferinde daha iyi yaptıkça… Bugün aslında başlangıçları konuşmak yerine daha çok sona odaklanılmış bir yazı yazıyorum sanırım. “ Her son yeni bir başlangıç.” klişesi de aklımın bir köşesinde yer edindi bile. Ama işin şakası son konuşmak istememin nedeni de eğer içinde bulunduğumuz durumu doğru bir şekilde bitiremezsek yaşamamızın sonraki dönemlerindeki başlangıçlara etkisinin olacağı gerçeğini göz ardı edememem. Son kelimesi acı verir insana. Her seferinde ne olacağını bilerek yaşamadığımız gibi ne olacağını bilerek de bitiremeyiz her şeyi. Yarım da kalabilir, cevaplanmayabilir de. Yarım kalan işler de o anda umrumuzda olmasa da ileride peşimize takılabilir, bizi zihnen ya da psikolojik olarak etkiler farkında olalım ya da olmayalım. Baz...
Devamı

İLİŞKİLERDE BAĞLANMA VE BAĞLANMA STİLLERİ

                              Hiç ikili ilişkilerinizde o kişiyi özellikle neden seçtiğinizi ve ona neden bağlandığınızı düşündünüz mü? Peki, geçmiş deneyimlerinizin bu ilişkileri etkilediğini ve ilişkiye yön verdiğini söylesem? Evet, geçmişimiz gelecekteki ilişkilerimizi etkiliyor. Hatta buna bebeklikten itibaren bakmaya başlayalım. Çünkü insanın ilk bağlanması ilk bakıcısına aittir. Bir bebek dünyaya geldiğinde bağlanacak güvenli bir sığınak arar. Bağlanma figürü ve yakınlık arayışı bebek kendini tehdit altında hissettiğinde ortaya çıkar. Güvenliği sağlanan bebek bundan sonra oyun, keşif gibi davranışlara yönelir ve bakıcıyı “güvenli üs” olarak kullanır. Bowlby’e göre “güvenli üs”, “yakınlığı sağlama” bağlanmanın temel özellikleridir. Bowlby yakınlık sağlanmadığında ayrılığa karşı 3 temel tepkinin gösterildiğini söyler. Bunlar; protesto, umutsuzluk ve çekilmedir. Sevgi dolu, tutarlı bir bakıcıy...
Devamı